spektakle

Kołysanka dla Ofelii

Festiwal Spektakli Crowdfundingowych (#FSCF)

Elżbieta Lewak, fot. Jan Wodziński 
adaptacja i reżyseria:
Weronika Kuśmider
kostiumy:
Agnieszka Kowalska
ruch sceniczny:
Emilia Przerwa-Tetmajer
wykonanie:
Elżbieta Lewak
premiera:
28.06.2016 r.

Jeszcze się wszystko naprawi, mam nadzieję. Tylko cierpliwości!
Hamlet, akt IV, scena 5

 

Kołysanka dla Ofelii to ukochanie wszystkiego, co boli i rani. Utulenie naszego niezrozumienia w relacjach z innymi i samym sobą. Kołysanka, w której spotykają się trzy kobiety. Pierwsza to Ofelia, będąca już po doświadczeniach, o których pisali Shakespeare i Wyspiański, po doświadczeniu śmierci, Ofelia zmartwychwstała. Drugą jest aktorka wykonująca monodram. Trzecia to słowiańska Ofelia Wyspiańskiego, z warkoczem, której tradycyjne pieśni wołają wysłuchaj mojej historii.

Spektakl o człowieku i jego samotności wobec świata. O tym, że jeszcze się wszystko naprawi. Tylko cierpliwości.

Weronika Kuśmider

 

Spektakl powstał z okazji 400. rocznicy śmierci Williama Shakespeare’a na podstawie tekstów G. Buchnera, W. Shakespeare’a i St. Wyspiańskiego.

 

Kołysanka dla Ofelii  na Facebooku.

 

W sierpniu 2016 roku Kołysanka dla Ofelii pokazana została w ramach sekcji SzekspirOff na 20. Festiwalu Szekspirowskim w Gdańsku.

 

Weronika Kuśmider – studentka Wydziału Reżyserii Akademii Teatralnej im. A. Zelwerowicza w Warszawie. Jako asystent reżysera współpracowała z PICT Classic Theatre w Pittsburghu, PA (USA) (Our Class T.Słobodzianka, reż. Aoife Spillane-Hinks), Teatrem Polskim im. A. Szyfmana w Warszawie (Król Lear W. Shakespeare’a, reż. Jacques Lassalle, Emigranci S. Mrożka, reż. Piotr Cyrwus) i Teatrem Muzycznym im. D. Baduszkowej w Gdyni (Kumernis czyli o tym jak świętej panience broda rosła w reż. Agaty Dudy-Gracz). Przełożyła na język polski sztukę Andrei Kuchlewskiej pt. Martwa natura (Human Fruit Bowl). Założycielka interdyscyplinarnego PROJEKTU OFELIA (od 2014). Prowadzi eksperymentalne zajęcia Jak ciało staje się słowem. Praktyka sztuki na Wydziale „Artes Liberales” UW.

 

Elżbieta Lewak – aktorka, dziennikarka i tłumacz. Dorastała za kulisami Polskiego Teatru Ludowego we Lwowie. W wieku szkolnym debiutowała tam rolą Panny Młodej w Weselu Wyspiańskiego (reż. Zbigniew Chrzanowski). Na studia wyjechała do Warszawy, gdzie dołączyła do zespołu Teatru Polonistyki UW. Gra tam do dziś. Na Uniwersytecie Warszawskim zorganizowała spektakl charytatywny Bliżej marzeń. Od 2014 roku systematycznie gra w Polsce i Ukrainie monodram Z domu niewoli (reż. Zbigniew Chrzanowski) na podstawie wspomnień wojennych Beaty Obertyńskiej. Spektakl został wyróżniony na XI Festiwalu Teatrów Niewielkich w Lublinie. Wzięła udział w warsztatach prowadzonych przez Andrzeja Seweryna dla aktorów Polskiego Teatru Ludowego ze Lwowa, w ramach których powstał Salon Poezji Zbigniewa Herberta. Prowadziła warsztaty aktorskie dla młodzieży w Iwano-Frankiwsku (dawny Stanisławów) na Ukrainie. Absolwentka Wydziału Polonistyki i doktorantka Wydziału „Artes Liberales” Uniwersytetu Warszawskiego.

 

Emilia Przerwa-Tetmajer - choreograf, studentka V roku choreografii na Akademii Muzycznej im. Grażyny i Kiejstuta Bacewiczów w Łodzi. Od 2014 r. prowadzi autorskie zajęcia na Wydziale „Artes Liberales” UW: „Laboratorium pamięci ciała”, „Jak ciało staje się słowem. Praktyka sztuki”, „Taniec współczesny”. Jako tancerka i choreograf współtworzyła m. in. film taneczny „Emitacje” (Dance Film Festival UK 2015, IX Festiwal Teatrów Tańca Zawirowania) i spektakl „You KANT Dance” w reżyserii Magdy Przybysz (premiera na Warszawskiej Nocy Tańca 2013).

 

Recenzje:

 

Słowiańska Ofelia Balbina Hoppe

 

Jak opowiedzieć o przeżyciach jednej z najtragiczniejszych postaci kobiecych w dziejach literatury? Jak je przedstawić, jaką formę wykorzystać? Weronika Kuśmider wybrała sposób niekonwencjonalny. Jej koncepcja stanowi połączenie tradycyjnego śpiewu białego i monologu scenicznego.
Performerka (Elżbieta Lewak) swój występ solowy przeplata kwestiami dramatycznymi, pochodzącymi z dzieł Szekspira i Wyspiańskiego. Są to luźno związane ze sobą fragmenty, które razem z pieśniami łączą się w płynną całość.

Śpiew stanowi swego rodzaju klamrę kompozycyjną całego spektaklu. Solistka wykorzystuje barwę swego głosu, aby oddać ból odrzuconej kobiety. Podczas partii monologowych Lewak nie porzuca swojej roli. Za pomocą mimiki czy choreografii wzmacnia charakter postaci, w którą się wczuwa. Momentami pełna jest namiętności i pasji, które chwilę później przeradzają się w nieskończone cierpienie. Najwięcej jest w niej jednak pragnienia kochania, czułości.

Z żalem wspomina dawno minione pierwsze chwile swojej miłości – jeszcze wtedy nieodrzuconej. Gdy opowiada o swoim ukochanym, o czasach, w których szczerze ją kochał, przepełnia ją radość. Niedługo jednak trwają te ulotne momenty zapomnienia – zaraz przypomina sobie rzeczywistość, która nieubłaganie okazuje się zupełnie odmienna od marzenia.

Aktorka z niesamowitym skupieniem wczuwa się w rolę, wszystkie jej ruchy i słowa są płynne, kontrolowane. Każdy jej gest ma swoje uzasadnienie, a także symboliczne odczytanie. Bardzo ważne jest to, czy akurat leży na podłodze, siedzi czy stoi. Kuśmider wykreowała tę postać w każdym szczególe. Stworzyła swoją własną, słowiańską wersję Ofelii. Jest to wiecznie nieutulona, pragnąca ciepła i miłości dziewczyna ze wsi, która przeżyła wielką miłość i wielkie rozczarowanie.

Kołysanka dla Ofelii to przejmujący spektakl, który pokazuje, że losy słynnej bohaterki tragedii Szekspira niczym właściwie nie różnią się od przeżyć wielu porzuconych Słowianek. Kuśmider odwołuje się do ludowości, folkloru, tradycji, aby pokazać, że nieszczęśliwa Ofelia może tkwić w każdej z nas.

 

Shakespeare DailyGazeta 20. Festiwalu Szekspirowskiego w Gdańsku / 5.08.2016 r.